Plaatsbepaling

De start van een vijverontwerp begint altijd op papier of achter de PC. Je maakt een plattegrond van je tuin waarop je met uitgeknipte modellen in verschillende vormen en afmetingen aan de slag gaat. Ontwerp en afmetingen moeten aansluiten op de rest van de tuin, daar een logisch geheel mee vormen en het karakter van tuin én vijver benadrukken. Een tuinvijver is geen losstaand object. Denk je er uit te zijn, zet dan met stokjes en touw of een flexibele slang de gekozen vorm in de tuin uit.

Het is verstandig daarbij goed naar de licht- en schaduwwerkingen in je tuin te kijken. Waterplanten verlangen nu eenmaal veel zonlicht, minstens zes uur per dag en ook vissen en reptielen vinden een beetje warmte prettig. Vermijd een plek met te veel wind of onder bomen. Ga net zo lang door met passen en meten tot je helemaal overtuigd bent van de juiste plaats, vorm en afmetingen! Let daarbij niet alleen op de benodigde elektrische leidingen voor aansluiting van vijverapparatuur en -verlichting maar ook voor leidingen die misschien al in je tuin liggen, bijvoorbeeld voor de afvoer van riool- of hemelwater.
Graaf eventueel een klein proefgat, dan zie je meteen de samenstelling van de grond. Hoe vaster en stabieler de grond, des te beter is de vijvervorm aan te brengen. Controleer de aanwezigheid van hinderlijke reflecties door een grote spiegel over het oppervlak van je toekomstige vijverplek te schuiven. De reflectie van de lucht of planten oogt een stuk vriendelijker dan een lelijke schutting.

Een vijver moet ook veilig zijn, vooral met kleine kinderen in de buurt schuilt er een potentieel gevaar. Zicht op de vijver vanuit huis is dan belangrijk. Tegelijkertijd levert dat uitzicht een prachtig plaatje op!

Profiel en afmetingen

Het profiel van de vijver is bepalend hoe jouw planten er straks boven water uit gaan zien. Daarom moet de onderwaterstructuur op verschillende waterdieptes afgebakende gebieden omvatten waar de waterplanten van je keuze zich het beste thuisvoelen.

Creëer voor moeras- en oeverplanten speciale ondiepe zones. Vissen willen de ruimte en hebben een diepwaterzone nodig om ’s winters te kunnen overleven. Biologisch evenwicht vereist een minimum vijverinhoud van 1000 liter. Hoe meer water hoe eenvoudiger het evenwicht ontstaat. Vijvers met een oppervlakte tussen 2 en 5 m2 moeten minstens 60 cm diep zijn. Bij een afmetingen tussen 5 en 10 m2 komt daar zeker 20 cm bij. Bij nog grotere vijvers is het verstandig om tot 100 cm diepte door te graven.

Materiaal en afwerking

Hecht je minder waarde aan een eigen ontwerp dan kun je overwegen een klant-en-klare vijver aan te schaffen. Eenvoudig te plaatsen, passen opvallend goed in een formeel vormgegeven tuin en verhuizen gewoon mee. Bij een folievijver behoud je alle vrijheid in het ontwerp.

Een vijver plaats jezelf in zes eenvoudige stappen (zes-stappen vijverplan). Een gespecialiseerde vijver voor bijvoorbeeld koi heeft meestal een betonnen bodem. Dat vereist weliswaar iets meer deskundigheid, maar is ook heel goed zelf aan te leggen. Bij vijverfolie leg je de rand vast met drainagebuis en voor de verdere afwerking neem je passend materiaal, bijvoorbeeld harde turf. Keien of natuursteen zijn ook een prima oplossing. Voor een volledig groene overgang kies je voor een begroeiingsmat voorzien van zakken waarin je waterplanten poot.